รัฐข้าราชการ

มีคนในแวดวงการเมืองให้ความเห็นว่าแนวทางร่างรัฐธรรมนูญและการปฏิรูปประเทศไทย ที่กำลังทำกันอยู่ในขณะนี้มีแนวโน้มจะออกแบบให้การบริหารประเทศไทยเป็นแบบรัฐข้าราชการ คือในอนาคตข้าราชการจะเป็นผู้มีอำนาจตัวจริงในการบริหารประเทศ ซึ่งส่วนหนึ่งเกิดจากการกลัวนักการเมืองจนเกินไป

ความพยายามออกแบบกฎหมายต่าง ๆ เพื่อลดอำนาจนักการเมืองที่มาจากการเลือกตั้งในการบริหารราชการแผ่นดิน และเพิ่มอำนาจให้กับข้าราชการทั้งที่ทำงานอยู่และเกษียณอายุไปแล้วด้วยวิธีทางตรงหรือทางอ้อมเป็นแนวโน้มที่เห็นได้ชัดแม้ว่าจะมีการปฏิเสธออกมาแล้วก็ตาม เพราะกลุ่มที่เกี่ยวข้องกับออกแบบการบริหารประเทศไทยในขณะนี้ส่วนใหญ่เป็นข้าราชการหรืออดีตข้าราชการ และผู้ที่มีอำนาจเด็ดขาดก็เป็นข้าราชการมาจนเกษียณอายุทั้งสิ้นไม่เคยมีประสบการณ์ชีวิตทางด้านอื่น

การบริหารประเทศในระบบรัฐข้าราชการในยามที่ประเทศไทยกำลังเข้าร่วมเป็นหนึ่งในประชาคมเศรษฐกิจอาเซียนซึ่งจะเริ่มตั้งแต่ปลายปีนี้ เป็นเรื่องที่น่าเป็นห่วงเพราะการเป็นสมาชิกในประชาคมเศรษฐกิจนั้นประเทศไทยต้องแข่งขันกับประเทศอื่น ๆ อยู่ตลอดเวลาเหมือนการเปิดการค้าเสรีที่ทุกคนต้องแข่งขันได้จึงจะอยู่รอด

ปัญหาของรัฐข้าราชการคือประสิทธิภาพต่ำ ทำให้ความสามารถในการแข่งขันของประเทศลดลง และยังมีงานวิจัยของสถาบันอนาคตไทยศึกษา ที่ชี้ว่าขณะนี้ข้าราชการมีรายได้สูงใกล้เคียงกับเอกชนแต่ประสิทธิภาพต่ำและเป็นปัจจัยสำคัญส่วนหนึ่งที่ถ่วงรั้งการพัฒนาประเทศ

การออกแบบการบริหารประเทศให้เป็นรัฐข้าราชการเป็นเรื่องที่น่าห่วงไม่น้อยไปกว่าเรื่องคอร์รัปชัน เพราะรัฐข้าราชการไม่มีอะไรค้ำประกันว่าจะไม่มีคอร์รัปชัน แต่มีงานวิจัยและประสบการณ์จริงที่ว่าข้าราชการประสิทธิภาพต่ำและเป็นตัวถ่วงการพัฒนาประเทศหากมีการรวมตัวเป็นประชาคมซึ่งต้องมีการแข่งขันสูงอาจจะทำให้ประเทศพัฒนาสู้ประเทศเพื่อนบ้านไม่ได้

ตัวอย่างมีให้เห็นแล้วในกรณีของรัฐวิสาหกิจ ซึ่งเมื่อมีการเปิดให้มีการแข่งขันเสรีปรากฏว่ารัฐวิสาหกิจส่วนใหญ่ไม่สามารถแข่งขันและอยู่รอดลำบาก
    
เราเห็นว่าคณะผู้ออกแบบการบริหารประเทศไทยไม่ว่าจะเป็นสภานิติบัญญัติแห่งชาติหรือสภาปฏิรูปแห่งชาติรวมทั้งผู้มีอำนาจสูงสุด ควรจะตระหนักในเรื่องการพัฒนาประเทศแข่งขันกับประเทศอื่นด้วย ไม่ใช่เน้นแต่ความมั่นคงและการแก้ปัญหาในอดีต ด้วยมุมมองเพียงด้านเดียว เพื่อช่วยทำให้ประเทศไทยสามารถเดินหน้าพัฒนาต่อไปได้อย่างยั่งยืน

จากหนังสือพิมพ์ฐานเศรษฐกิจ ปีที่ 35 ฉบับที่ 3,026  วันที่  12 - 14  กุมถาพันธ์  พ.ศ. 2558

More News